က်ားမတန္းတူေရး အတြက္စဥ္းစားရန္ သတင္းစကား ႏိုင္ေမာ္ (၁၉၉၁)

ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံသူ၊ ႏိုင္ငံသားမ်ား အပါအဝင္ ျပည္သူတစ္ရပ္လံုးသည္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ အခ်ဳက္အျခာ အာဏာအတြင္း မွီတင္းေနထိုင္ေသာ လူသားမ်ား ျဖစ္သည့္ အတြက္ေၾကာင့္ လူသားမ်ားအေနျဖင့္ ရသင့္ရထိုက္ေသာ ရပိုင္ခြင့္မ်ားႏွင့္  အခြင့္အေရးမ်ားအား ရရွိပိုင္ခြင့္ ရွိပါသည္။ ယေန႔ေခတ္တြင္ ေရပန္းစား လာေသာ၊ အေရးပါလာေသာ Gender Equality ဟူေသာ က်ားမတန္းတူ ညီမွ်ေရးသည္ ေခါင္းေဆာင္မ်ား အေနျဖင့္ေရာ၊ ႏိုင္ငံေတာ္အဆင့္၊ တိုင္း ေဒသႀကီးႏွင့္ ျပည္နယ္အဆင့္ ေဒသႏၱရအဆင့္ စသည္ျဖင့္ အဆင့္တိုင္း အဆင့္တိုင္းတြင္  ထည့္သြင္းစဥ္းစားရ မည့္ကိစၥ ျဖစ္လာပါသည္။

 ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံတြင္ အားလံုးပါဝင္မႈရွိေသာ All Inclusivenss ျဖစ္ေစေရးအတြက္ ျပည္သူ႔ေရးရာ မူဝါဒမ်ား ခ်မွတ္ရာတြင္ က်ား၊ မ တန္းတူညီမွ်ေရးကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမည္ ျဖစ္ပါသည္။ က်ားမတန္းတူ ညီမွ်ေရး၊ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ အခန္းက႑ကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားၾကရမည့္ အေရးသည္ သီးျခားစဥ္းစားရမည့္ ကိစၥရပ္၊ သ႔ီးသန္႔ခြဲထုတ္ထားရမည့္ ကိစၥရပ္တစ္ခု မဟုတ္ဘဲ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်မွတ္သည့္ ကိစၥရပ္တိုင္း၊ လူသားတို႔ႏွင့္ စပ္ဆိုင္သည့္ မူဝါဒဆိုင္ရာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား ခ်မွတ္ေရးတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအတြက္ ပါဝင္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ေစရန္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားၾကေစျခင္း၊ စီစဥ္ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းကို ဆိုလိုိျခင္း ျဖစ္ပါသည္။

က်ားမတန္းတူညီမွ်ေရး အယူအဆသည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအား အားႏြဲ႔သည္၊ အမ်ိဳးသားမ်ားကဲ့သို႔ ေဆာင္ ရြက္ႏိုင္သည့္ စြမ္းေဆာင္ရည္မရွိဟူ၍ အမ်ိဳးသားမ်ားကဲ့သို႔ တန္းတူအခြင့္အေရး မေပးဘဲ ခြဲျခားဆက္ဆံေစျခင္း မဟုတ္ဘဲ အမ်ိဳးသားမ်ားႏွင့္တန္းတူ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအား  ရင္ေဘာင္တန္း ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ရန္ စီမံေဆာင္ရြက္ ေပးရမည့္ အစီအမံမ်ား၊ မူဝါဒေရးရာ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ခ်မွတ္ရာတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားလည္း ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ ေစမည့္ အစီအစဥ္မ်ားကိုု ခ်မွတ္အေကာင္အထည္ေဖာ္ေစျခင္း ျဖစ္ပါသည္။

၂၀ရာစုႏွင့္ ၂၁ရာစုတို႔တြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားသည္ ႏိုင္ငံေရး၊ လူမႈေရးႏွင့္ စီးပြားေရးနယ္ပယ္မ်ား၏ ဦးေဆာင္မႈက႑တြင္ ပါဝင္ေဆာင္ရြက္လာခဲ့ၾကၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ ယင္းတို႔တြင္ရွိေနသည့္ အရည္အခ်င္း စြမ္း ေဆာင္ရည္မ်ားကို အသံုးခ်၍ ဆံုးျဖတ္ခ်မွတ္သည့္ ကိစၥရပ္မ်ားတြင္ လမ္းညွႊန္မႈေပးေနၾကသည္ကို ေလ့လာ ေတြ႕ရွိရဆဲ ျဖစ္သည္ကို ေတြ႕ျမင္ရမည္ ျဖစ္ပါသည္။ အစၥေရးဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဂၚဒန္မီယာ၊ ၿဗိတိန္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ မာဂရက္သက္ခ်ာ၊ လူမႈေရး နယ္ပယ္တြင္ထင္ရွားသည့္ မာသာထရီစာ တို႔သည္အထူးထင္ရွားလွပါသည္။

၂၁ရာစုကို အမ်ိဳးသမီးမ်ား ဦးေဆာင္သည့္ေခတ္ကို ခ်ဥ္းနင္းဝင္ေရာက္လာသည့္ ကာလဟုဆိုလွ်င္ မွား မည္မထင္ပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏိုဗယ္ဆုရွင္ႏွင့္ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ ပါကစၥတန္မွ ပညာေရးတက္ၾကြလႈပ္ရွားသူ မာလာလာ တုိ႔သည္ထင္ရွားသည္။ ထိုနည္းတူ ပညာရပ္ဆိုင္ရာ၊ သုေတသနနယ္ပယ္မ်ား၊ စက္မႈလက္မႈ နယ္ပယ္မ်ားတြင္ အမ်ိဳးသမီး ပညာရွင္မ်ား ဦးစီးဦးေဆာင္မႈ ျပဳေနၾကၿပီ ျဖစ္ပါသည္။

ေရွးယခင္က အမ်ိဳးသားမ်ားသာ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္စြမ္း ရွိသည္ဟု ယူဆခဲ့ၾကသည့္ တိုင္းျပည္၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ကိစၥမ်ားကို အမ်ိဳးသမီးမ်ား အေနျဖင့္လည္း ဦးစီးဦးေဆာင္ျပဳႏိုင္သည့္ စြမ္းရည္ ရွိေၾကာင္း မ်က္ဝါး ထင္ထင္ ေတြ႕ျမင္ေနၾကရၿပီ ျဖစ္သည္။ အခ်ိဳ႕ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားဆိုပါက က်ားမေရးရာ တန္းတူ ညီမွ်ေရးအတြက္ ကိုတာ (အခ်ိဳးက်စနစ္) ကို သီးသန္႔သတ္မွတ္၍ ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖင့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ ကိုယ္စားျပဳမႈကို သတ္မွတ္ေဆာင္ရြက္လာၾကၿပီ ျဖစ္ပါသည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား သက္ဆိုင္ရာ နယ္ပယ္အသီးသီးသို႔ ဝင္ေရာက္လာ ႏိုင္ျခင္း ႏွင့္အတူ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ လိုလားခ်က္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို ထုတ္ေဖာ္တင္ျပခြင့္ ဥပေဒ အရ ေဆာင္ရြက္တင္ျပႏိုင္ခြင့္မ်ား ရရွိလာႏိုင္မည္ ျဖစ္သည့္အျပင္ အမ်ိဳးသားမ်ားနည္းတူ ရင္ေဘာင္တန္း လုပ္ကိုင္ႏိုင္မည္ ျဖစ္ၿပီး ေခတ္ေဟာင္းစနစ္ေဟာင္းမွ အစဥ္အဆက္ရႈျမင္ခဲ့ၾကသည့္ သေဘာထားမ်ားကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲလာႏိုင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။

က်ားမတန္းတူညီမွ်ေရးသည္ နယ္ပယ္အသီးသီးတြင္ အေရးပါသည့္ အခန္းက႑မွ ပါဝင္လာၿပီျဖစ္ရာ က႑အလိုက္ အမ်ိဳးသား၊ အမ်ိဳးသမီး အခ်ိဳးအညီ မွ်တစြာ ပါဝင္ေရးအတြက္ အေလးေပး ေဆာင္ရြက္ရန္ လိုအပ္လာၿပီ ျဖစ္ပါသည္။

က်ားမတန္းတူေရးႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး

          အုပ္ခ်ဳပ္ေရး နယ္ပယ္တြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ေရး ကိစၥသည္ က်ားမတန္းတူေရးတြင္ မျဖစ္မေန ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမည္ ကိစၥရပ္ျဖစ္ပါသည္။ သို႔မွသာ မူဝါဒမ်ား ခ်မွတ္အေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္ ရာတြင္ အမ်ိဳးသားမ်ားသပ္သပ္ ခ်မွတ္သည့္ တစ္ဖက္ေစာင္းနင္း မူဝါဒမ်ား ျဖစ္မလာေတာ့ပဲ အမ်ိဳးသမီး၏ အေျခအေနႏွင့္ ကိုက္ညီစြာ ဘက္မွ်မွ် စဥ္းစားဆံုးျဖတ္ ခ်မွတ္သည့္ က်ားမတန္းတူေရးကို ေရွ႕ရႈသည့္ ဘက္မွ်သည့္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား၊ မူဝါဒ ေကာင္းမ်ားကို ေဖာ္ေဆာင္လာႏိုင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။

က်ားမတန္းတူေရးႏွင့္ ဥပေဒျပဳေရး

          ဥပေဒျပဳေရး က႑တြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ပါဝင္ေရး ႀကိဳးပမ္းရမည့္ ကိစၥရပ္မွာလည္း ျဖည့္စြက္စဥ္းစားရ မည့္ကိစၥရပ္တစ္ခု ျဖစ္ပါသည္။ အခ်ိဳ႕ေသာ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံမ်ားတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအတြက္ ကိုတာသတ္မွတ္၍ ဥပေဒျပဳလႊတ္ေတာ္တြင္ေနရာ သတ္မွတ္လာၾကသည္မ်ိဳး ရွိပါသည္။ ကိုတာသတ္မွတ္၍ ဥပေဒျပဳေရးတြင္ က်ားမ အခ်ိဳးအစား မွ်မွ်တတ ပါဝင္ႏိုင္ရန္ ေဆာင္ရြက္ျခင္းသည္ က်ားမတန္းတူညီမွ်ေရးကို ေရွ႕ရႈသည့္ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ ေျခလွမ္းတစ္ရပ္ျဖစ္ပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လက္ရွိ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ လႊတ္ေတာ္တြင္ အမ်ိဳးသား (၈၇) ရာခိုင္ႏႈန္း၊ အမ်ိဳးသမီး (၁၃)ရာခိုင္ႏႈန္း ပါဝင္သည္ကို ေတြ႕ရွိရမည္ျဖစ္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေရြးေကာက္ပြဲသည္ Gender Quota System ကိုအေျချပဳသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲစနစ္ မဟုတ္ေသးပါ။ သို႔ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ က်ားမတန္းတူေရးအတြက္ ေဆာင္ရြက္မည္ဆိုပါက ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားကို ေရြးေကာက္ပြဲ မတိုင္မီ ကာလကတည္းက ပါတီတြင္း အမ်ိဳးသမီး အမ်ိဳးသား အခ်ိဳးညီညီ ပါဝင္ယွဥ္ၿပိဳင္ ေစျခင္းကို လမ္းဖြင့္ေပးျခင္းျဖင့္ ဥပေဒျပဳေရးတြင္ က်ားမတန္းတူေရးကို ပံ့ပိုးေဆာင္ရြက္ ေပးႏိုင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။

          ဥပေဒျပဳေရးတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ပါဝင္လာျခင္းျဖင့္ အမ်ိဳးသမီးေရးရာ အခြင့္အေရးမ်ား၊ ရပိုင္ခြင့္မ်ား၊ နစ္နာခြင့္မ်ားကို ေဖာ္ထုတ္တင္ျပခြင့္ ပိုမိုရရွိလာႏိုင္မည္ ျဖစ္သည့္အျပင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ အခြင့္အေရးကို အမွန္တကယ္အေျခခံသည့္ ဥပေဒမ်ားကို အတည္ျပဳျပ႒ာန္းႏိုင္မည့္ အခြင့္အလမ္းမ်ား ပိုမိုရရွိႏိုင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။ ထို႔ျပင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအတြက္ နယ္ပယ္က႑တိုင္းတြင္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားေပးသည့္ အေၾကာင္းရပ္မ်ားကို သက္ဆိုင္ရာ ဥပေဒမ်ားတြင္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားႏိုင္ေရးအတြက္ အမ်ိဳးသမီးလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားကိုယ္တိုင္ တင္ျပေဆြးေႏြး လာႏိုင္သည့္ အခြင့္အလမ္းေကာင္းမ်ား ရရွိလာေစမည္ ျဖစ္ပါ သည္။

က်ားမတန္းတူ အခြင့္အေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး

ကၽြန္ေတာ္တို႔သည္ မ်က္ေမွာက္အေျခအေနတြင္ စစ္ပြဲမ်ား အဆံုးသတ္ႏိုင္ေရးႏွင့္ ေဒသတြင္းတည္ၿငိမ္ ေအးခ်မ္းမႈ ရရွိေစေရးအတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ခ်က္ ေျခလွမ္းမ်ားကို ေဆာင္ရြက္ေနၾက သည္ကို ေတြ႕ျမင္ရပါသည္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို စဥ္းစားၿပီဆိုပါက စစ္ပြဲမ်ား အဆံုးသတ္ေရးကို စတင္စဥ္းစားမိမည္ ျဖစ္ပါသည္။ စစ္ပြဲမ်ား၊ ပဋိပကၡမ်ားအတြင္း ယင္းတို႔၏ ဆိုးက်ိဳးမ်ားကို အဓိက ထိခို္က္ခံစားရသည့္ သူမ်ားမွာ အမ်ိဳးသမီးမ်ားႏွင့္ ကေလးသူငယ္မ်ား ျဖစ္ပါသည္။ သူတို႔သည္ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အားျဖင့္လည္းေကာင္း၊ အျခားေသာ အင္အားသံုး သက္ေရာက္မႈမ်ားျဖင့္လည္းေကာင္း အၾကမ္းဖက္မႈ၏ သားေကာင္မ်ား ျဖစ္သြားလာ တတ္ၾကပါသည္။ အက်ိဳးဆက္အေနျဖင့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားႏွင့္ ကေလးသူငယ္မ်ားသည္ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ခံစားခ်က္မ်ား ကို ဆိုးရြားစြာရရွိလာရပါသည္။

စစ္ပြဲမ်ားရပ္တန္႔ေရး၊ ေဒသတြင္းတည္ၿငိမ္းမႈႏွင့္ ေဒသတြင္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတို႔အတြက္ စဥ္းစားၾကသည့္ အခါ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ကေလးသူငယ္မ်ား၏ အေရးကိစၥသည္ မျဖစ္မေန ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမည္ ကိစၥရပ္ ျဖစ္လာပါသည္။ သူတို႔၏ အသံကို ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားတြင္ မျဖစ္မေန ထည့္သြင္းစဥ္းစားၾကပါမွသာ သူတို႔၏ ထိခိုက္နစ္နာမႈမ်ားႏွင့္ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ဒဏ္ရာ ဒဏ္ခ်က္မ်ားကို မည္ကဲ့သို႔ သက္သာေအာင္ ျဖည္ဆည္း ေပးႏိုင္မည္ကို စဥ္းစားႏိုင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။ ထိုသို႔လုပ္ေဆာင္ရာတြင္ အေကာင္းဆံုးေသာ နည္းလမ္း တစ္ခုမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ နယ္ပယ္က႑အသီးသီ၌ အမ်ိဳးသမီးမ်ားကို အခ်ိဳးအစား တစ္ရပ္ အေနျဖင့္ ပါဝင္ေစေရး ပင္ျဖစ္ပါသည္။

ထို႔အတြက္ေၾကာင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ဦးေဆာင္မႈ က႑မွ ပါဝင္လာေစရန္ လမ္းဖြင့္ေပးျခင္းျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတြင္လည္း က်ားမတန္းတူ ေရး အတြက္ အုတ္ျမစ္မ်ား ခ်မွတ္ေပးႏိုင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ရာတြင္ သက္ဆိုင္သူ ဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္ ရွိသူမ်ား အေနျဖင့္ တိုင္းရင္းသားအစုအဖြဲ႕မ်ားမွ အမ်ိဳးသမီးကိုယ္စားျပဳမႈကို စနစ္တက်ပါဝင္လာ ေစရန္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားေပးရန္ လိုအပ္မည္ျဖစ္ပါသည္။ ဦးစားေပးက႑တစ္ရပ္ အေနျဖင့္ အေလးထား ေဆာင္ရြက္ရန္ လိုအပ္လွပါသည္။ သို႔မွသာ သက္ဆိုင္သူ အားလံုးပါဝင္သည့္၊ က်ားမတန္းတူညီမွ်မႈကို အေျခခံသည့္ ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။

လက္ရွိအေျခအေနျဖင့္ ဆက္စပ္စဥ္းစားမည္ ဆိုပါက ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အစိုးရသစ္၏ မူဝါဒႏွင့္ အညီ ၂၁ရာစု ပင္လံုညီလာခံႀကီး က်င္းပရန္ ျပင္ဆင္ေနၾကသည့္ အခ်ိန္ ျဖစ္သည့္အားေလ်ာ္စြာ အစုအဖြဲ႕အသီးသီးမွ ကိုယ္စားျပဳသည့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ ပူးေပါင္းပါဝင္မႈကို အားေပးျမွင့္တင္ျခင္းျဖင့့္ ယင္းတို႔၏ ခံစားခ်က္၊ အႀကံျပဳ ခ်က္မ်ားကို ဂရုျပဳစဥ္းစားျခင္း၊ ေဆြးေႏြးၾကေစျခင္းျဖင့္ က်ား၊မ တန္းတူညီမွ်မႈကို အေျခခံသည့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံႀကီး ျဖစ္ေစရန္ ေဆာင္ရြက္သင့္ပါသည္။

ေလ့က်င့္သင္တန္းေပးျခင္းႏွင့္ စြမ္းေဆာင္ရည္ ျမွင့္တင္ျခင္း

က်ားမတန္းတူညီမွ်မႈအေၾကာင္း ေျပာၾကဆိုၾကၿပီ ဆိုပါက စြမ္းေဆာင္ရည္ျမွင့္တင္ေရး ကိစၥသည္ ဦးစား ေပး ေဆြးေႏြးၾကရမည့္ ကိစၥတစ္ခု ျဖစ္လာပါသည္။ က်ားမတန္းတူေရးအတြက္ အစီအစဥ္ အစီအမံမ်ား ခ်မွတ္ ရာတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အေနျဖင့္ က႑အသီးသီးတြင္ ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ရန္အတြက္ ၎တို႔အား သက္ဆိုင္ရာ ကၽြမ္းက်င္မႈ အလိုက္ အရည္အခ်င္းျမွင့္တင္ေပးျခင္း၊ အားနည္းခ်က္မ်ားကို ဝိုင္းဝန္းျဖည့္ဆည္းေပးျခင္းမ်ား လိုအပ္လ်က္ရွိေနပါသည္။ စြမ္းေဆာင္ရည္ဟူသည္ အသိပညာႏွင့္ အေတြ႕အႀကံဳ ေပါင္းစပ္ေပးမွသာ ျဖစ္ေပၚ လာႏိုင္သည္ျဖစ္ရာ တစ္ဖက္က သက္ဆိုင္ရာ နယ္ပယ္အလိုက္လိုအပ္ေသာ အသိပညာ၊ ဗဟုသုတမ်ား ျဖည့္ဆည္းေပးျခင္းႏွင့္ အတူ၊ အျခားတစ္ဖက္ကလည္း လုပ္ငန္ခြင္တြင္ လက္တြဲေခၚယူကာ၊ ဝိုင္းဝန္းကူညီၾက ရင္းျဖင့္ တန္းတူညီမွ်သည့္ လူ႔ေဘာင္တစ္ရပ္ ျဖစ္ေစေရးကို အေလးထားေဆာင္ရြက္ရမည္ ျဖစ္ပါသည္။

အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ အခန္းက႑ကို အားေပးျမွင့္တင္ျခင္း

          ကမာၻႀကီးတြင္ အမ်ိဳးသား၊ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ယွဥ္တြဲေနထိုင္ၾကသည္ ျဖစ္ရာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး အစရွိသည့္ အေရးအရာ ကိစၥရပ္တိုင္းကို အမ်ိဳးသားမ်ားႏွင့္ သီးသန္႔သာ သက္ဆိုင္သည့္ ကိစၥအျဖစ္ စဥ္စားရႈျမင္၍ မရဘဲ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အပါအဝင္ အျခားေသာ အစုအဖြဲ႕အသီးသီး၏ အေျခအေန၊ ယင္းတို႔၏ အသံ၊ ရႈျမင္ခ်က္ႏွင့္ ကိုယ္စားျပဳမႈမ်ားကို ပါထည့္သြင္း စဥ္းစားျခင္း၊ ၎တို႔၏ ပူးေပါင္းပါဝင္ကိုယ္စားျပဳမႈကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ျခင္းျဖင့္ အမ်ိဳးသမီး မ်ား၏ အေရးပါမႈကို အေလးထားစဥ္းစားရန္ လိုအပ္ပါသည္။

ယခုေနာက္ပိုင္းတြင္ က်ားမတန္းတူေရးကို ေနရာတိုင္းတြင္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားလာၾကသည္ျဖစ္ရာ နယ္ပယ္ အသီးသီးတြင္ က်ားမေရးရာ ကိစၥရပ္မ်ားကို အထူးကိစၥရပ္ တစ္ခု အေနျဖင့္ အေလးထား ေဆာင္ရြက္ ရန္ လိုအပ္လာပါသည္။ Gender Mainstreaming အေနျဖင့္ နယ္ပယ္က႑အသီးသီးမွ တာဝန္ရွိသူမ်ား အေန ျဖင့္လည္း မူဝါဒမ်ား ခ်မွတ္ရာတြင္ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ အခ်ိဳးက်ကိုယ္စားျပဳမႈဆိုင္ရာ ကိစၥရပ္မ်ားကို ေဆာင္ ရြက္ရာတြင္ ေသာ္လည္းေကာင္း အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ အခန္းက႑၊ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ ပါဝင္မႈမ်ားကို မျဖစ္မေန ထည့္သြင္းစဥ္းစားေပးရန္ လိုအပ္လ်က္ရွိေနပါသည္။

          ကၽြန္ေတာ္တို႔သည္ ေျပာင္းလဲဖို႔အခ်ိန္တန္ၿပီဟူေသာ ေၾကြးေၾကာ္သံႏွင့္အညီ ဒီမိုကေရစီ အေျပာင္းအလဲဲကို အဆင့္ဆင့္တက္လွမ္းေနၿပီ ျဖစ္ရာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ လူ႔ေဘာင္ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းအေနျဖင့္လည္း အမ်ိဳးသမီးမ်ား အေပၚထားရွိေသာ အျမင္မ်ားလည္း ေျပာင္းလဲရန္ လိုအပ္ေနၿပီ ျဖစ္ပါသည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအား အမ်ိဳးသားမ်ားႏွင့္ တန္းတူရင္ေဘာင္တန္း လုပ္ကိုင္ႏိုင္ရန္ အခြင့္အလမ္းမ်ား ဖန္းတီးေပးျခင္းျဖင့္ က်ားမတန္းတူ ညီမွ်ေရးကိုို အေျချပဳေသာ ဒီမိုကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ေျခလွမ္းမ်ားကို စတင္တက္လွမ္းၾကပါစို႔ဟု တိုက္ တြန္း အႀကံျပဳလိုက္ရပါသည္။

                 

မတူကြဲျပားမႈမ်ားကို စီမံခန္႔ခြဲျခင္းႏွင့္ ျမန္မာ့အေရး (အပ္ိုင္း-၁)

ကမာၻေပၚတြင္ ရွိေသာ ႏိုင္ငံမ်ားကို ၾကည့္လွ်င္ ဘာသာစကားတစ္မ်ိဳး၊ လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးသာရွိသည့္ Mono-ethnic Countires မ်ား လူမ်ိဳးစုေပါင္းမ်ားစြာ စုစည္းေနသည့္ multi ethnic Countries မ်ားစ သည့္ ျဖင့္ ကြဲျပားစြာ တည္ရွိေနသည္ကို ေတြ႔ရပါသည္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံ အေနျဖင့္ ၾကည့္လွ်င္ လူမ်ိဳးႏြယ္စု မ်ားစြာ၊ ယံုၾကည္ကိုးကြယ္ မႈမ်ား၊ မတူညီၤေသာ ဘာသာစကားေျပာေဒသမ်ား၊ ပထဝီ အေနအထား မတူညီသည့္ ေဒသမ်ား၊ နယ္ေျမမ်ားကို စုစည္းၿပီး တည္ေထာင္ထားသည့္ အေရာင္အေသြး စံုသည့္ ျပည္ေထာင္စု ႏိုင္ငံတစ္ခု ျဖစ္သည္ဟု ေလ့လာသံုးသပ္ႏိုင္ပါသည္။

လူမ်ားစု ဗမာ လူမ်ိဳးမ်ားရွိသလို ကခ်င္၊ ကယာ၊ ကရင္၊ ခ်င္း၊ မြန္၊ ရခိုင္၊ ရွမ္းစသည့္ မ်ိဳးႏြယ္စုႀကီးမ်ား၊ အဆိုပါ မ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားမွ ဆင္းသက္လာေသာ (သို႔မဟုတ္) အဆိုပါ မ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားတြင္ မပါဝင္ေသာ အျခားမ်ိဳးႏြယ္ကြဲမ်ားျဖင့္ အေရာင္အေသြးစံုစြာ တည္ရွိေနသည့္ ႏိုင္ငံ ျဖစ္ပါ သည္။
အဆိုပါ လူမ်ိဳးႏြယ္မ်ားအၾကား အာဏာခြဲေဝမႈ ကိစၥ၊ လူမ်ိဳးစု တစ္ခုခ်င္းစီ၏ (လူနည္းစုျဖစ္ေစ၊ လူမ်ားစု ျဖစ္ေစ) အမွတ္သ႐ုပ္မ်ား ႏွင့္ အျခားေသာ ရပ္တည္ခြင့္မ်ားကို အသိအမွတ္ျပဳျခင္၊ လူမ်ိဳးႏြယ္ စုမ်ား ၏ အခြင့္အေရးႏွင့္ ရပိုင္ခြင့္မ်ားကို အာမခံခ်က္ေပးထားခြင့္၊ အျခားေသာ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ပိုင္းဆိုင္ရာ အခြင့္အေရးမ်ား၊ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ အခြင့္အေရးမ်ား ကို အမ်ားနည္းတူ အာမခံခ်က္ေပး ထားခြင့္ တို႔ကို သတ္မွတ္ျပ႒ာန္း ေပးရန္ အေရးႀကီးလာပါသည္။
တစ္ခါတစ္ရံ ေဒသတစ္ခု၏ အမည္နာမကို မွည့္ေခၚ ေစရာ တြင္ လူမ်ားစု ေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ လူမ်ားစု၏ အထိမ္းအမွတ္ မ်ားကို အစြဲျပဳ၍ အမည္မွည့္ေခၚျခင္းမ်ား (ဥပမာ။ ။ ျပည္နယ္အတြင္းရွိ တံတားမ်ား ၏ အမည္နာမမ်ားကို လူမ်ိဳးႀကီးမ်ား၏ အမည္နာမမ်ားျဖင့္ မွည့္တြင္ေစသည့္ ပံုစံမ်ိဳး)၊ သက္ဆိုင္ ရာ ေဒသခံတိုင္းရင္းသားမ်ား၏ သေဘာဆႏၵမပါဘဲ ေဒသတစ္ခုကို အျခားေဒသတစ္ခု၏ နယ္နိမိတ္ အ တြင္းသို႔ ထည့္သြင္းစီမံျခင္း၊ သေဘာဆႏၵမပါဘဲႏွင့္ ေဒသတစ္ခုကို အျခားေဒသတစ္ခုမွ ခြဲထုတ္ၿပီး သီးျခား အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ဖန္တီးျခင္းမ်ားသည္ မတူကြဲျပားမႈမ်ားရွိေနသည့္ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ သတိထား လုပ္ေဆာင္ရမည့္ ကိစၥျဖစ္ေပသည္။
အခ်ိဳ႕ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ အဆိုပါ လူမ်ိဳးစုမ်ား အၾကားမွ်တသည့္ အခြင့္အေရးမ်ား မရွိျခင္းက လူမ်ိဳးတုန္း သတ္ပြဲမ်ား၊ လူမ်ိဳးေရး ပဋိပကၡမ်ားကို ျမင့္မားေစခဲ့သည့္ (ဥပမာ။ ။ ရဝမ္ဒါႏိုင္ငံ)၊ တစ္ခါတစ္ရံ ခြဲထြက္သည့္ အေနအထားသည့္ ျဖစ္သြားသည့္ ႏိုင္ငံမ်ား (ဥပမာ။         ။ ေတာင္ဆူဒန္ ႏိုင္ငံ) အေနအထားသို႔ လည္း ေရာက္ရွိသြားသည့္ သာဓကမ်ားလည္းရွိသည္။
 ထိုသို႔ေသာ ခါးသီးေသာ အေတြ႔အႀကံဳ မ်ားေၾကာင့္ မတူကြဲမ်ားမႈမ်ားအၾကား စည္းလံုးညီညြတ္မႈရွိစြာ၊ (သို႔မဟုတ္) ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တြဲ ေနထိုင္ ရန္ စဥ္းစားလာၾကသည္။ မတူကြဲျပားမႈမ်ားကို စီမံခန္႔ခြဲရန္ စဥ္းစားလာၾကပါသည္။ အဆိုပါ အေနအထားကို ေျဖ ရွင္းရန္အတြက္ မတူကြဲျပားမႈရွိ္ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ဖက္ဒရယ္စနစ္ ကိုက်င့္သံုးလာၾကပါ သည္။

ပဋိပကၡႏွင့္ အဆင့္အတန္း ခြဲျခားဆက္ဆံမႈ (Conflict and Discrimination)

ပဋိပကၡမ်ား ဆက္လက္ျပန္႔ျပန္႔ေစလိုပါက အဆင့္အတန္း ခြဲျခားမႈကို ဆက္လက္အားေပးပါ။ အဆင့္ အတန္း ခြဲျခားျခင္းက သာပဋိပကၡမ်ားကို ပိုမိုအားေကာင္းေစသည္။ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ပဋိပကၡဆိုေသာ အရာသည္ အစုအဖြဲ႔မ်ား အၾကား အားၿပိဳင္မႈႏွင့္ သံသယတို ႔ေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာေစတတ္ေသာအရာ ျဖစ္ေသာ ေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။ ကၽြန္ေတာ့္အေနျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကို ဖ်က္ဆီးၿပီး စည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို ၿပိဳကြဲေစတတ္ ေသာ ထုိသိုေကာင္းက်ိဳးမေပးတတ္ေသာ အဆင့္အ တန္း ခြဲျခားမႈကို ျပတ္ျပတ္သားသား မည္သူ႔မ်က္ႏွာမွ မ ေထာက္ဘဲ ဆန္႔က်င္ၾကရေပလိမ့္မည္။ ထိုသို႔ အဆင့္ အတန္း ခြဲျခားမႈကို ဆန္႔က်င္ႏိုင္မွ လက္မခံၾကမွသာ တရားမွ်တမႈမ်ားဤလူ႔ေဘာင္ေလာကတြင္ အစဥ္ထြန္းကားႏိုင္ေပလိမ့္မည္။

အဆင့္အတန္းခြဲျခားျခင္းသည့္ အယုတ္ညံ့ဆံုးေသာ အႏိုင္က်င့္မႈ ျဖစ္သည္။ လူမႈေရးအရ အဆင့္ အတန္း ခြဲျခားမႈ၊ ႏိုင္ငံေရး အရအဆင့္အတန္းခြဲျခားမႈ၊ လူမႈေရး အရ အဆင့္အတန္း ခြဲျခားမႈမ်ားကို အသိရွိရွိ ဆန္႔က်င္ႏိုင္ဖို႔ အထူးလိုအပ္လွပါသည္။ အဆင့္အတန္း ခြဲျခားမႈဟူသည္ ႏိုင္ငံႏွင့္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္း ထံသို႔ ႐ုပ္ဖ်က္ၿပီး ဝင္ေရာက္လာႏိုင္သည္။ အဆင့္အတန္း ခြဲျခားမႈက ေမြးထုတ္ေပးလိုက္ေသာ အရာမွာ လူလူခ်င္း လူဟူ၍ ပင္မျမင္ႏိုင္သည့္ မွားယြင္းေသာ အျမင္ေမွာက္မွားမႈႏွင့္ ျပည္တြင္းစစ္တို႔ ပင္ျဖစ္သည္။ ထိုေမြးထုတ္ေပးလိုက္ေသာ ျပည္တြင္းစစ္ သေႏၶသားသည္ တစ္ဘို႔တည္းသာ ၾကည့္ တတ္ေသာ ေသြး ဆာေလာင္ေနေသာ ေျမတြင္ အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာ ရွင္သန္ႀကီးထြားႏိုင္သည္။ အဆိုပါ သေႏၶသားကို ဖယ္ရွား ပစ္ဖို႔ အဆင့္အတန္းခြဲျခားမႈကို အဦးဆံုး ဖယ္ရွားရမည္။ ခြဲျခားမႈအတြက္ ျပ႒ာန္းထားေသာ ဥပေဒမ်ားကို ဖယ္ရွားရမည္ျဖစ္ၿပီး တန္းတူညီမွ်မႈရွိေသာ ဥပေဒမ်ားျဖင့္ အစားထိုးရမည္။ လူမ်ိဳးေရး ခြဲျခား မႈမ်ား ေၾကာင့္ ျပည္တြင္းစစ္ႏြံတြင္း နစ္ေနေသာ ႏိုင္ငံမ်ားကို ျပန္ၾကည့္လွ်င္ အဆင့္အတန္းခြဲျခားမႈ၏ အေမွာင္ဘက္အျခမ္းႏွင့္ အနိ႒ာ႐ံုမ်ားကို သင္ခန္းစာယူႏိုင္ၾကပါလိမ့္မည္။

ထို႔အတြက္ေၾကာင့္ ျပည္တြင္းစစ္ႏွင့္ အဆင့္အတန္ ခြဲျခားမႈတို႔၏ အဆက္အစပ္ကို လူငယ္မ်ိဳး ဆက္ သစ္မ်ား နားလည္္္ေအာင္ႀကိဳးစားအားထုတ္ၾကရမည္ျဖစ္ၿပီး အသိရွိရွိ သတိရွိရွိျဖင့္ အဆင့္အတန္း ခြဲျခားမႈမ်ားကို လက္မခံၾကဖို႔ လိုအပ္ပါသည္။ သို႔မွသာ တန္းတူညီမွ် ျဖဴစင္တဲ့ေျမဟူေသာ အနာ ဂတ္ ျပည္ေထာင္ စု ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္သစ္ (New Myanmar) ကို တည္ေဆာက္ႏိုင္မည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း အေလးအျမတ္ျပဳ  တင္ျပလိုက္ရပါသည္ခင္ဗ်ား။

သတိရွိဖို႔လိုသည္

အမွန္တကယ္ေတာ့ တိုင္းရင္းသားအခြင့္အေရး ႏိုင္ငံသားအခြင့္အေရး ဆိုၿပီး ခြဲျခားေျပာေနတာကို က လူလူခ်င္းရန္တိုက္ေပးေနျခင္းသာ ျဖစ္ေပသည္။ ျမန္မာ ႏိုင္ငံမွာ
ႏွစ္ေပါင္း ၁၀၀ေက်ာ္ ၂၀၀ နီးပါး အခ်ိဳ႕ဆိုရင္ ပိုၾကာတဲ့ ႏွစ္မ်ားစြာ ဘိုးေဘး အစဥ္အဆက္ ျမန္မာ ျပည္ကို သစၥာရွိၿပီး ေနထိုင္လာၾကတဲ့ ဖက္စပ္ေသြးေႏွာ ကျပား လူမ်ိဳး ေတြကို ဒီမိုကေရစီသို႔ ကူးေျပာင္းေနသည့္ ကာလေရာက္ခါမွ ႏိုင္ငံေရး အခြင့္အေရး မင္းတို႔ မရသင့္ဘူး ဆိုၿပီး ခြဲျခားေနတဲ့ အျပဳအမူ အေျပာအဆို ေတြက တရားမွ်တမႈေရာ့ ရွိပါရဲ႕လား ခင္ဗ်ား။ အမွန္တကယ္ေတာ့ အခြင့္အေရး ဆိုတဲ့ စကားလံုးေအာက္မွာ ျပည္သူအခ်င္း ခ်င္း ေသြးကြဲေအာင္လုပ္ေဆာင္ေနၾကတဲ့ အမ်ိဳးသားေရး ဝါဒီမ်ား မ်က္ကန္း အမ်ိဳးေစာင့္ ဝါဒီမ်ား၊ မဟာလူမ်ိဳးႀကီးဝါဒီမ်ား သင္တို႔ရဲ႕ လုပ္ရပ္ေတြဟာ တရားမွ်တမႈရွိၾကပါရဲ႕လား။ စဥ္းစားၾကပါ ေလာ့။ ႏိုင္ငံသားမွန္ရင္ လူမ်ိဳးျခာ ဘာသာျခားေတြလည္း ႏိုင္ငံေရး လုပ္ခြင့္ရွိ ရမည္။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ယႏၱရားမွာ အဆင့္ျမင္ ရာထူးေတြကို အရည္အခ်င္းရွိရင္ ထမ္းေဆာင္ ခြင့္ရွိရမည္။ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ၏ သမၼတရာထူးအထိ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ပိုင္ခြင့္ ထမ္းေဆာင္ပိုင္ခြင့္ ရွိရပါမည္။

တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး

တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးဟူသည္ ဥပေဒမဲ့မႈ မင္းမဲ့စရိုက္ထြန္းကားမႈကို မျဖစ္ေစရန္ ဟန္႔တားေပးထားသည္။ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးသည္ စာအုပ္ထဲတြင္ထားရွိရမည့္ အရာမဟုတ္ လူ႔အသိုက္အဝိုင္းအတြင္း လက္ေတြ႔က်င့္ သံုးႏိုင္ဖို႔လိုသည္။ ႏိုင္ငံတစ္ဝွမ္း တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈရွိဖို႔ဆိုပါက ဥပေဒကိုယ္တိုင္က တရားမွ်တရမည္။ ဥပေဒကို ကိုင္၍ မႈခင္း ျဖစ္ရပ္မ်ားကို ေျဖရွင္းေပးမည့္ တရားေရးႏွင့္ ရဲဝန္ထမ္းမ်ားကလည္း သမာသမတ္ရွိရမည္။ ျပည္သူလူထု ကိုယ္တိုင္ကလည္း တရားဥပေဒ၏ အဆံုးအျဖတ္ကို ေလးစားလိုက္နာမႈ ရွိရမည္။ ထိုသို႔ သံုးဦးသံုးဖလွယ္ ညီညြတ္မွသာ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို တည္ေဆာက္ႏိုင္မည္ဟု ကၽြန္ေတာ္ယံုၾကည္သည္။

Identity ကိုတည္ေဆာက္မွာလား Unity ကိုတည္ေဆာက္မွာလား။

=====================================
ကၽြန္ေတာ္္တို႔ ႏိုင္ငံတြင္ (Identity {အမွတ္သ႐ုပ္ လကၡဏာ} တည္ေဆာက္လုိျခင္း ဟူသည့္ ေစတနာအမွားေၾကာင့္ Unity {စည္းလံုးညီညြတ္ျခင္း} မပ်က္ျပားေစသင့္ပါ။
---------------------------------------------------------------------------------------------
Identity ဟူေသာေဝါဟာရကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ အမွတ္သ႐ုပ္ဟု ဘာသာျပန္ၾကသည္။ လူတစ္ဦး ခ်င္းစီတြင္ အမွတ္သရုပ္ရွိသကဲ့သို႔ လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳး၊ တြင္လည္း အမွတ္သရုပ္ရွိရသည္။ ထိုနည္းတူ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံတြင္လည္း အမွတ္သရုပ္ရွိသည္။ အမွတ္သရုပ္ကို တည္ေဆာက္ရာ တြင္ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ၏ ေရခံေျမခံ သမိုင္းေၾကာင္း ေနာက္ခံကို အေျခခံၿပီး လုပ္ေဆာင္ၾကရသည္။ လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳး ဘာသာစကားတစ္မ်ိဳးတည္ရွိေသာ ႏိုင္ငံတြင္ Identity တည္ေဆာက္ရ လြယ္ကူသည္။ သို႔ရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံကဲ့သို႔ေသာ လူမ်ိဳးေပါင္းစံု ဘာသာစကားေပါင္းစံု ကိုးကြယ္သည့္ အယူအဆေပါင္းစံုး ေပါင္းစု တည္ရိွသည့္ ႏိုင္ငံတြင္မူ Identity တစ္မ်ိဳးတည္ကို တည္ေဆာက္ျခင္းငွာမျဖစ္ႏိုင္သကဲံသို႔ လူမ်ိဳးႀကီး တစ္ခုတည္း၏ အယူအဆေအာက္သို႔ သြတ္သြင္းျခင္းငွာ မျဖစ္ႏိုင္ပါ။ ႏိုင္ငံအတြင္းမွီတင္းေနထိုင္ၾကေသာ မတူညီေသာ ျပည္သူအားလံုး ၏ အမွတ္သ႐ုပ္ လကၡဏာမ်ားကို အသိအမွတ္ျပဳဖို႔လိုသည္။ ထိုသို႔မဟုတ္ဘဲ ဘာသာေရးကို အေၾကာင္းျပဳ၍ေသာ္လည္းေကာင္း လူမ်ိဳးေရးကို အေၾကာင္းျပဳ၍ေသာ္လည္းေကာင္း အျခားေသာ ကိုယ္က်ိဳးစီးပြား သံသယမ်ားကို အေၾကာင္းျပဳ၍ေသာ္လည္းေကာင္း မည္သည့္လူမ်ိဳးျဖစ္၍ မည္သည့္ ဘာသာဝင္ျဖစ္၍ ဟူေသာ အေၾကာင္းျပခ်က္ေပါင္းစံုျဖင့္ ခြဲျခားဆက္ဆံျခင္းမ်ိဳး၊ ခြဲျခားဆက္ဆံျခင္း မျပဳေသာ္လည္း အျခားသူတို႔၏ ရပ္တည္ခ်က္မ်ားကုိ ထိပါးေျပာဆိုျခင္း တို႔ျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ေနျခင္းသည္ မိမိတို႔၏ အမွတ္သ႐ုပ္လကၡဏာကိုတည္ေဆာက္ျခင္းဟု သတ္မွတ္၍ မရပဲ စည္းလံုးမႈ ပ်က္ျပားေအာင္လုပ္ေဆာင္ေနျခင္းသာ ျဖစ္ပါေၾကာင္း သတိျပဳဆင္ျခင္ႏိုင္ရန္ တင္ျပအပ္ပါသည္။

ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ပိုင္းၿမိဳ႕တစ္ၿမိဳ႕ုျဖစ္ေသာ မိုင္းျပင္းၿမိဳ႕ေရာက္႐ႈခင္းမ်ား

ႏိုင္ငံတည္ေဆာက္ေရးသမား(၃)မ်ိဳး

ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံကို တည္ေဆာက္ရာမွာ လူသံုးမ်ိဳး လိုအပ္ပါသည္။ အတိုေကာက္အားျဖင့္ P.A.S ဟုေခၚပါသည္။
P= Politician (ႏိုင္ငံေရးသမား)
A= Activist (တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူ)
S= Statesman (ႏိုင္ငံျပဳသမား)

ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံကို တည္ေဆာက္ရာမွာ သံုးဦးလံုးရွိမွ ႏိုင္ငံတည္ေဆာက္လို႔ ရပါမည္။

တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူ ဆိုတာကေတာ့ ျပည္သူေတြအတြက္ အခြင့္အေရးေတြကို ေတာင္းဆိုေပးတဲ့သူေတြပါ။

ႏိုင္ငံေရးသမားကေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနည္းအရ ျပည္သူေတြရဲ႕ အခြင့္အေရးေတြကို ေဆာင္ၾကဥ္ေပးတဲ့သူပါ။

ႏိုင္ငံျပဳသမားကေတာ့ လက္ေတြ႔အေကာင္အထည္ေဖာ္မွာပါ။

 ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံမွာ တစ္ဦးဦးသာ မရွိခဲ့ရင္ ႏိုင္ငံတည္ေဆာက္ေရး မေအာင္ျမင္ႏိုင္ေၾကာင္း ကၽြန္ေတာ္ ယံုၾကည္ပါသည္။

How to maintain Value of the Water (သဘာဝ ေရခ်ိဳထိန္းသိမ္းေရး အစီအမံ)

======================

 ကမာၻႀကီးႏွင့္ ကမာၻလူသားမ်ား၏ အနာဂတ္သည္ ရင္ဆိုင္စရာ ထိပ္တိုက္ႀကံဳေတြ႔စရာ စိန္ေခၚမႈမ်ားစြာ ၾကားတြင္ေနထုိင္ေနၾကရသည္။ ယေန႔ႏွင့္ မနက္ျဖန္သည္ ပံုေသတြက္ခ်က္၍ မရသကဲ့သို႔ ရာစုႏွစ္ တစ္ခုႏွင့္ တစ္ခု၊ ဆယ္စုႏွစ္ တစ္ခုႏွင့္ တစ္ခုတို႔ သည္လည္း တူညီႏိုင္မည္မဟုတ္ေပ။ ယခင္က မႀကံဖူး သည္ အခက္အခဲ အၾကပ္အတည္မ်ားသည္ အနာဂတ္တြင္ ႀကံဳေတြ႔ႏိုင္ မႀကံဳေတြ႔ ႏိုင္ ဟူသည္ မွာ ေျပာရခက္သည့္ ကိစၥျဖစ္သည္။ အဆိုပါ မျမင္ႏိုင္သည့္ မေမွ်ာ္မွန္းႏိုင္သည့္ (Unexpected Crisis) မ်ားတြင္ ေရျပႆနာကို ႏိုင္ငံတကာ ေခါင္းေဆာင္မ်ား စဥ္းစားသင့္ပါ သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ သဘာဝကေပးထားေသာ ေရခ်ိဳအရင္း အျမစ္မ်ားကို ပိုင္ဆိုင္ထား သည္။ ႏိုင္ငံတစ္ဝွမ္း ကို ျဖတ္သန္း စီးဆင္းသြားေသာ ျမစ္ႀကီးေလးစင္းသည္ အဖိုးမျဖတ္ ႏိုင္သည့္ Natural Resource (သို႔မဟုတ္) Natural Heritage ျဖစ္ပါ သည္။ အဆိုပါ သဘာဝကေပးထားသည့္ သဘာဝ အရင္းျမစ္မ်ားကို ေရရွည္တည္တံ့ေရး တြက္ ေဆာင္ရြက္ရမည့္ မဟာဗ်ဴဟာမ်ား ခ်မွတ္ရန္ အထူးအေရး တႀကီး လိုအပ္လ်က္ရွိ ပါသည္။ ေရသံယံဇာတမ်ားကို ထိန္းသိမ္းရန္ Water Management System တစ္ရပ္ကို အေကာင္အ ထည္ေဖာ္ေဆာင္ ရြက္ ႏိုင္ျခင္းမရွိ ပါက ေနာင္လာမည့္ ၂၂ရာစုသည္ ၂၀-၂၁ရာစု အတြင္း အာဖရိက ႏိုင္ငံမ်ားႀကံဳေတြ ႔ေနရေသာ ေရရွားပါးမႈ ျပႆနာႏွင့္ ရင္ဆိုင္ ႀကံဳေတြ႔ႏိုင္သည္ျဖစ္သည့္ အ တြက္ သတိျပဳ ဆင္ျခင္ႏိုင္ရန္ ေရးသားတင္ျပလုိက္ရပါသည္။
 

 ေလးစားစြာျဖင့္

ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး အေတြးအျမင္စာစုမ်ား

         ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး လုပ္ငန္စဥ္သည္ နယ္ပယ္က်ယ္ဝန္းနက္႐ိႈင္းလွေပသည္။ေတာေတာင္ သစ္ပင္မ်ား အရွည္တည္တံ့ေရး၊ ေရအရင္းအျမစ္ ထိန္း သိမ္းေရး၊ ေရေဝေရလြဲ ေဒသထိန္းသိမ္းေရး၊ အစရွိ သည့္ ျဖင့္ နက္နဲက်ယ္ဝန္းလွသည္။ ပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးဆိုင္ရာ ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒမ်ားအျပင္ အ ဆိုပါ ဥပေဒမ်ားျဖင့္ေဖာ္ေဆာင္ ရမည့္ လုပငန္းစဥ္ မ်ားကို အသက္ဝင္ေအာင္လုပ္ေဆာင္ မည့္ ျပည္ေထာင္စု အဆင့္အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၊ ေဒသႏၱရအဆင့္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားလည္း လိုအပ္ပါသည္။ ထု႔ိ အျပင္ အေရးအႀကီးဆံုးေသာ လိုအပ္ခ်က္တစ္ရပ္မွာ Environmental Management System ( ခိုင္ မာေကာင္းမြန္ စနစ္က်ေသာ ပတ္ဝန္းက်င္ စီမံခန္႔ခြဲမႈ စနစ္တစ္ရပ္) လိုအပ္ပါသည္။ အဆိုပါစနစ္ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏိုင္ပါမွ ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးကို လက္ေတြ႔လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မည္ျဖစ္ ပါေၾကာင္း ေလ့လာေတြ႔ရွိ တင္ျပအပ္ပါသည္။

https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjfk67a4gBZiENP69wMvsVSEkkH5OeXXzW8n53NJb0ojNOV_KLCTjmY8LJ7ciEKKg4DuIMg53CGmtkXOtdQkosvcUA_Aw6nCJpH8XPutw0aWq2F6RnJQ986I7mGChhvXYGU1a_m_XZ4oE0/s1600/Our_Enviro2.jpg

ပံုျဖစ္ပါသည္။